IT’da offerni qanday baholash: maoshdan tashqari nimaga qarash kerak

Qisqa javob

Offer — bu faqat maosh emas, balki shartlar to‘plami. Ikki bir xil raqam qo‘lga tegadigan turli pulni, turli o‘sish sur’atini va turli xavfni anglatishi mumkin. Qaror qabul qilishdan oldin oltita blok bo‘yicha savollarga javob bering: kompaniya, pul, jamoa va stek, o‘sish, yuklama va format, shartnoma.

1. Kompaniya turi

Vazifalar, sur’at va barqarorlik kompaniya turiga bog‘liq.

Hech bir tur boshqalaridan yaxshiroq emas. Savol shundaki, yaqin bosqichda sizga nima kerak: tajriba, barqarorlik, chuqurlik yoki ta’sir.

2. Pul: aynan nima taklif qilinyapti

• Gross yoki net. Summa soliqlardan oldinmi yoki qo‘lga tegadiganmi — aniqlang. Offerlarni faqat bir xil asosda solishtiring.
• Rasmiylashtirish shakli. Mehnat shartnomasi, YaTT yoki o‘zini o‘zi band qilgan shaxs bilan shartnoma, xorijiy kompaniya bilan kontrakt — soliqlar, ijtimoiy kafolatlar va ularni kim to‘lashi shunga bog‘liq.
• Valyuta va to‘lov usuli. Summa qaysi valyutada belgilanadi, qaysi kurs bo‘yicha qayta hisoblanadi, pul qanday va qayerga tushadi, komissiyalar bormi.
• To‘lov muddatlari. Oyiga necha marta va qaysi sanalarda. O‘tmishdagi kechikishlar — to‘g‘ridan-to‘g‘ri so‘rash uchun sabab.
• O‘zgaruvchan qism. Bonuslar, mukofotlar, opsionlar: nimaga bog‘liq, kim qaror qiladi, ilgari jamoaga haqiqatan to‘langanmi.
• Qayta ko‘rib chiqish. Maosh qanchalik tez-tez va qaysi mezonlar bo‘yicha qayta ko‘riladi.

3. Jamoa va stek

Vaqtingizning katta qismini aynan shu odamlar va texnologiyalar bilan o‘tkazasiz.

• Rahbaringiz kim bo‘ladi va u ishni qanday baholaydi?
• Jamoada o‘rganish mumkin bo‘lgan tajribaliroq dasturchilar bormi?
• Stek qanday va qanchalik dolzarb? Legacy kod ko‘pmi?
• Kod-review, testlar, CI/CD, hujjatlar bormi?
• Vakansiya nima uchun ochilgan: jamoa o‘sishimi yoki ketgan odamning o‘rnimi?

Bo‘lajak hamkasblar bilan tanishishni so‘rang — yakuniy bosqichda bu odatiy iltimos.

4. O‘sish

• Grade’lar matritsasi yoki darajalar tavsifi bormi?
• Junior’dan middle’ga va undan yuqoriga o‘tish qanday bo‘ladi?
• Kompaniya ta’lim, kurslar, konferensiyalar uchun to‘laydimi?
• Vaqt o‘tib loyiha yoki yo‘nalishni almashtirish mumkinmi?

Agar o‘sish haqidagi savolga umumiy so‘zlar bilan javob berishsa, hozircha o‘sish tizimi yo‘q deb hisoblang.

5. Yuklama va ish formati

• Ish soatlari. Rasmiy va real soatlar: qo‘shimcha ishlar bo‘ladimi, ular qanday kompensatsiya qilinadi.
• Navbatchilik. On-call bormi, qanchalik tez-tez va to‘lanadimi.
• Masofaviy ish. To‘liq masofaviy, gibrid yoki ofis. Bu shartnomada qayd etilganmi yoki rahbariyat qarori bilan o‘zgarishi mumkinmi.
• Vaqt zonalari. Jamoa boshqa mamlakatda bo‘lsa, qaysi soatlarda albatta aloqada bo‘lish kerak.
• Jihozlar. Noutbuk beriladimi, internet va ish joyi uchun kim to‘laydi.

6. Sinov muddati va shartnoma

• Sinov muddati: davomiyligi, shu davrdagi maosh, muvaffaqiyatli o‘tish mezonlari. Muddatlar mehnat qonunchiligi bilan tartibga solinadi, shartlar unga mosligini tekshiring.
• Shartnomadagi vazifalar va lavozim suhbatda kelishilgan narsa bilan mos keladi.
• NDA va raqobat qilmaslik: ishdan ketgandan keyin nima taqiqlanadi va qancha muddatga.
• Kodga huquqlar: o‘z pet-loyihalaringiz va open source bilan shug‘ullanish mumkinmi.
• Bekor qilish shartlari: ikkala tomon uchun ogohlantirish muddati.

Siz uchun muhim bo‘lgan barcha og‘zaki va’dalarni yozma qayd etishni so‘rang — hech bo‘lmaganda offer xatida.

Ikki offerni qanday solishtirish kerak

1. Pulni bitta asosga keltiring: bitta valyutada oylik net.
2. Har bir blok bo‘yicha ijobiy va salbiy tomonlarni yozing.
3. Hozir siz uchun hal qiluvchi bo‘lgan 2-3 mezonni belgilang.
4. Ijobiy tomonlarning umumiy soniga emas, hal qiluvchi mezonlarga qarab qaror qiling.

Keng tarqalgan xatolar

• Bir kompaniyaning gross summasini boshqasining net summasi bilan solishtirish.
• To‘lov muddatlari va usuli haqida so‘ramaslik.
• Tez lavozim ko‘tarilishi haqidagi og‘zaki va’dalarga ishonish.
• Muddat bosimi ostida offerni olgan kuniyoq qabul qilish.